کمیته رکن چهارم – اندرو جی. بارتو و ریچارد اس. ساتن، دو پژوهشگر حوزه علوم کامپیوتر، به دلیل تحقیقات خود در زمینه هوش مصنوعی تطبیقی (Adaptive AI) برنده جایزه تورینگ ۲۰۲۴ شدند.

به گزارش کمیته رکن چهارم، هوش مصنوعی تطبیقی روشی است که در آن الگوریتمها از طریق پاداش و خطا یاد میگیرند و خود را با شرایط متغیر تطبیق میدهند. این روش در پیشرفت سیستمهای هوشمند نقش مهمی داشته و کاربردهای گستردهای در توسعه فناوریهای پیشرفته داشته است.
اندرو بارتو، استاد بازنشسته دانشگاه ماساچوست امهرست، و ریچارد ساتن، استاد دانشگاه آلبرتا، از دهه ۱۹۸۰ در توسعه نظریهها و الگوریتمهای هوش مصنوعی تطبیقی پیشگام بودهاند. از جمله مهمترین دستاوردهای آنها میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- توسعه الگوریتم یادگیری اختلاف زمانی (Temporal Difference Learning) که پایه بسیاری از پیشرفتهای اخیر در هوش مصنوعی بوده است.
- انتشار کتاب “هوش مصنوعی تطبیقی: یک مقدمه” که یکی از منابع اصلی آموزشی در این حوزه محسوب میشود.
این تحقیقات مبنای پیشرفتهایی مانند برنامه AlphaGo شرکت DeepMind شد که موفق به شکست برترین بازیکنان جهان در بازی گو شد. همچنین، شرکتهای چینی مانند DeepSeek نیز از این روش برای توسعه مدلهای استدلالی پیشرفته استفاده کردهاند.
جایزه تورینگ که توسط انجمن ماشینهای محاسباتی (ACM) اعطا میشود، از معتبرترین جوایز در حوزه علوم کامپیوتر محسوب میشود و از آن به عنوان “نوبل علوم کامپیوتر” یاد میشود.
در سالهای اخیر، توجه بیشتری به هوش مصنوعی تطبیقی و یادگیری ماشینی در جوایز علمی شده است. از جمله، جفری هینتون و جان هاپفیلد برای تحقیقاتشان در این حوزه موفق به دریافت جایزه نوبل فیزیک شدند.
این جایزه که با حمایت مالی شرکت گوگل ارائه میشود، شامل یک میلیون دلار جایزه نقدی است که میان بارتو و ساتن تقسیم خواهد شد.
پژوهشگران و متخصصان حوزه هوش مصنوعی معتقدند که هوش مصنوعی تطبیقی همچنان یکی از بخشهای کلیدی در توسعه سیستمهای هوشمند پیشرفته خواهد بود و در آیندهای نزدیک، شاهد پیشرفتهای بیشتری در این زمینه خواهیم بود.
