کمیته رکن چهارم – در حالی که رقابت میان شرکتهای هوش مصنوعی بر سر توانایی تحلیلی مدلها همچنان ادامه دارد، اکنون تمرکز جدیدی بر توسعه مدلهایی با هوش هیجانی بالا بهوجود آمده است. دادههای اخیر نشان میدهد که شرکتهای پیشرو در حال سرمایهگذاری در افزایش توانایی مدلهای خود در درک و تفسیر احساسات انسانی هستند.
به گزارش کمیته رکن چهارم، گروه LAION اخیراً ابزار متنبازی با نام EmoNet معرفی کرده است که قادر است احساسات را از طریق فایلهای صوتی یا تصویر چهره شناسایی کند. هدف این پروژه، گسترش دسترسی عمومی به فناوریهایی است که پیشتر تنها در اختیار آزمایشگاههای بزرگ قرار داشتند.
همزمان، آزمونهایی مانند EQ-Bench نیز برای ارزیابی میزان هوش هیجانی مدلها توسعه یافتهاند. سام پیچ، طراح این آزمون، میگوید که مدلهایی چون GPT از OpenAI و Gemini 2.5 گوگل در ماههای اخیر بهبود قابلتوجهی در درک احساسات و تعاملات اجتماعی داشتهاند. پژوهشهای دانشگاهی نیز نشان میدهد این مدلها در آزمونهای روانسنجی عملکردی بالاتر از میانگین انسانها ارائه دادهاند.
اما این پیشرفتها نگرانیهایی نیز ایجاد کرده است. برخی کارشناسان هشدار میدهند که نزدیکی بیش از حد کاربران با مدلهای هوش مصنوعی میتواند منجر به وابستگیهای ناسالم و حتی توهمات روانی شود. در مواردی، کاربران تجربههای احساسی خود با مدلها را جدیتر از روابط انسانی توصیف کردهاند.
با این وجود، کارشناسانی مانند پیچ و شوهمن باور دارند که مدلهایی با هوش هیجانی بالا، اگر بهدرستی آموزش ببینند، خود میتوانند از بروز رفتارهای مخرب جلوگیری کنند. به گفته شوهمن، LAION بهجای محدودسازی کاربران، بر توانمندسازی آنها برای بهرهگیری مسئولانه از این فناوری تمرکز دارد.
